Terug naar overzicht



De nieuwe aangifte in de personenbelasting: een Compromis à la Belge...

9/5/2018

 

Vanaf dit jaar kennen we niet één maar drie verschillende aangiftes. Een Vlaamse, Waalse en Brusselse, in plaats van één federale aangifte. Toch wat deel 1 van de aangifte betreft: de vakken I tot en met XIV. Deel 2 van de aangifte (vakken XV tot en met XXIII) blijft federaal. Een Compromis à la Belge dus, maar waarom?

Minder codes

Ook al zat de regionalisering van de aangifte eraan te komen sinds de zesde staatshervorming, toch heeft het nog drie jaar geduurd om de stap van een federale naar een Vlaamse, Waalse en Brusselse aangifte te zetten. De aangifte ook dit jaar nog federaal houden, zou echter betekenen dat er in het vak van de woonleningen opnieuw codes moesten bijkomen, enkel voor het Waalse Gewest. Waardoor de Vlaamse en Brusselse inwoners dan weer moesten worden gewezen via nieuwe voetnoten. Trop is uiteindelijk toch te veel. Zeker in een verkiezingsjaar …

Dan liever een gewestelijke aangifte. Die doet het aantal codes enorm slinken. Zo telt de nieuwe Vlaamse aangifte, ontdaan van alle overbodige Waalse en Brusselse codes, nog slechts 823 codes in plaats van de 885 codes die de federale aangifte vorig jaar nog telde. De Brusselse doet nog beter met 807 codes. De Waalse aangifte blijft steken op 826 codes.

De afbouw van het aantal codes heeft vooral een grote symboolwaarde. Getuige daarvan de zoektocht naar andere plaatsen in de aangifte waar codes konden worden geschrapt, zonder dat daar een vereenvoudiging van de fiscaliteit tegenover staat. Zo worden de belastbare inkomsten uit aandelenopties niet meer vermeld naast aparte codes, maar zijn ze in de nieuwe aangifte opgenomen onder de algemene rubriek voor bezoldigingen. Ook staan de verschillende hoedanigheden van ‘fiscaal alleenstaande’ in vak II (ongehuwd, uit de echt gescheiden of van tafel en bed gescheiden) nu verzameld naast één code in plaats van de vroegere vijf codes. En in vak VII (roerende inkomsten) verdwijnen er wel 24 codes door de ‘verplicht aan te geven inkomsten’ (andere dan die uit spaarboekjes) te bundelen in één rubriek, terwijl er aan de spaarfiscaliteit niets fundamenteel wijzigde.

Op die manier komt er, zonder dat het te veel opvalt, ruimte voor nieuwe codes die wel het gevolg zijn van nieuwe belastingmaatregelen. Want u dacht toch niet dat onze personenbelasting er eenvoudiger op was geworden?

Gewestvakken

De vakken IX (woonleningen), X (belastingverminderingen) en XI (belastingkredieten) zijn de vakken die regionaal verschillen. Daarom werden ze ook opnieuw ingedeeld.

In het Vlaamse vak IX noteren we nieuwe codes in het kader van de Vlaamse geïntegreerde woonbonus voor de aangifte van het aantal kinderen, om voor woonbonusleningen gesloten in 2016 te bepalen of de belastingplichtige recht heeft op de verhoging van de woonbonus. Verder zijn in dat vak alle onnodige Waalse en Brusselse codes geschrapt. Dit gebeurde ook in de Waalse en Brusselse aangiftes. Zo vinden we in het Brusselse vak IX niets meer terug van de Vlaamse geïntegreerde woonbonus of de Waalse wooncheque. De rubriek ‘intresten van groene leningen’, waarmee het vak IX vroeger begon, is verhuisd naar het federale luik van vak IX. Dat is logisch, want die intresten geven recht op een federale vermindering.

Het vak X (belastingverminderingen) verzamelt zowel in de Vlaamse, Waalse als Brusselse versie, in een eerste luik de in het betreffende gewest geldende gewestelijke belastingverminderingen en in een tweede luik, dat in alle aangiftes hetzelfde is, de federale verminderingen. De Vlaamse aangifte telt zes belastingverminderingen, de Waalse vijf en de Brusselse, dat een aantal verminderingen schrapte met haar belastinghervorming, nog maar drie.

In het vak XI tenslotte kan je in de Vlaamse aangifte het belastingkrediet voor Winwinleningen en in de Waalse aangifte het belastingkrediet voor ‘Coup de pouce’-leningen aanvragen. Hoewel er geen Brusselse belastingkredieten zijn, kent de Brusselse aangifte ook een vak XI met als noot “niet van toepassing voor het Brussels Hoofdstedelijk gewest”. Dat gebeurt om praktische redenen. Zo kan de nummering van de aangiftevakken gelijk blijven lopen, ook in deel 2 van de aangifte dat federaal blijft.

Besluit

De belangrijkste wijziging in de nieuwe aangifte is eerder formeel dan inhoudelijk van aard. De regionalisering van de personenbelasting werd niet meteen gevolgd door een regionalisering van de aangifte. Maar uitstel betekent geen afstel. De aangifte per gewest is een feit en dat is een goede zaak. Voor de papieren aangiftes verkleint de kans op vergissingen enorm. Voor de taxonweb-aangifte maakt het niet zoveel uit. Die aangifte liet sowieso al enkel het gebruik van de juiste gewestcodes toe. Hoe dan ook: de aangifte heel wat overzichtelijker. Nu maar hopen dat de juiste aangifte bij de juiste personen terecht komt.

Jef Wellens,

Fiscaal jurist Wolters Kluwer

In de aanloop naar de belastingaangifte komt er veel op u af. Veel werk, maar ook flink wat nieuwe informatie die u moet verwerken om correcte aangiftes te garanderen. Zet er samen met Wolters Kluwer de schouders onder.